#ETŚD 2024
Zapraszamy do zapoznania się z artykułem:,,
DYSLEKSJA – PRAWDY I MITY”
DYSLEKSJA PRZEKREŚLA PERSPEKTYWY DZIECKA NA PRZYSZŁOŚĆ
Ronald Davis, w książce „Dar dysleksji” wskazuje, że dysleksja posiada wiele pozytywnych aspektów. Bo dyslektycy są niesamowicie kreatywni i bardziej wrażliwi na otoczenie. Na przykład potrafią myśleć obrazami, a nie słowami. Ponadto, mają bardzo wyczulone zmysły i żywą wyobraźnię i są wyposażeni w niezwykłą intuicję. To wszystko sprawia, że osoby z dysleksją, które pokierują swoją edukację i karierę w odpowiedni sposób, mogą stać się naprawdę wybitnymi jednostkami. I to w każdej dziedzinie! Nie ma znaczenia, jaki rodzaj wykonywanego zawodu wybierzesz, również z dysleksją spełnić możesz swoje marzenia. Możesz skończyć studia, napisać powieść czy muzykę do napisanej przez Ciebie piosenki. Te słynne osoby są dowodem, że nic nie może Ci stać na przeszkodzie w spełnianiu własnych, nawet najbardziej utopijnych marzeń. Są wśród nich : pierwsza dama kryminału, bajkopisarz, naukowcy, osoby ze świata biznesu, sławne gwiazdy Hollywood… Wiele znanych osób to dyslektycy. A mianowicie: Albert Einstein, Thomas Edison, Walt Disney, Winston Churchill, Pablo Picasso, Leonardo da Vinci, Amadeusz Mozart, Adam Mickiewicz, Andy Warhol, Anthony Hopkins, Agatha Christie, John Lennon, August Rodin, Hans Christian Andersen, Jacek Kuroń, Maciej Kuroń, Cher, Tom Cruise, Quentin Tarantino, Richard Branson, William B. Yates, Henry Ford i wielu innych. DYSLEKSJA – TO KŁOPOTY JEDYNIE Z NAUKĄ CZYTANIA I PISANIA DYSLEKSJA to specyficzne zaburzenie o podłożu językowym. Objawia się przede wszystkim trudnościami w czytaniu, ale mogą im towarzyszyć również problemy opanowaniem poprawnego pisania. Najlepiej udokumentowany naukowo deficyt odpowiedzialny za dysleksję to deficyt fonologiczny, czyli trudności w zapamiętywaniu i posługiwaniu się dźwiękami mowy (fonemami) oraz słabe różnicowanie reprezentacji fonologicznych. Na temat dysleksji (czyli specyficznego zaburzenia uczenia się w obszarze czytania i pisania) od lat usłyszeć można różne MITY. Dysleksja szczególnie wpływa na czytanie i pisanie, ale deficyty poznawcze obserwowane u osób z dysleksją mogą także w toku rozwoju wpływać modyfikująco na różnorodne przejawy zachowania. Objawy wykraczające poza czytanie i pisanie dotyczą: ◦ pamięci ◦ przetwarzania informacji językowych ◦ przetwarzania informacji sekwencyjnych ◦ komunikowania się ◦ werbalizacji relacji czasowych i przestrzennych ◦ automatyzacji czynności, w tym czynności ruchowych, np. jazda na rowerze. DYSLEKSJA TO TRUDNOŚCI TYLKO NA WCZESNYM ETAPIE NAUKI CZYTANIA I PISANIA Pierwsze symptomy dysleksji można zauważyć już w okresie przedszkolnym, znacznie wcześniej niż dziecko rozpocznie formalną naukę czytania i pisania. Mówimy wówczas o ryzyku dysleksji. Trudności osób z dysleksją utrzymują się przez całe życie. W toku rozwoju i terapii osoby z dysleksją uczą się je kompensować i maskować, ale dysleksji nie da się „wyleczyć”. Najwięcej badań na temat dysleksji dotyczy dzieci w wieku szkolnym. Tymczasem objawy dysleksji zmieniają się w czasie, więc u dorosłych może być trudniej je zauważyć. DYSLEKSJA – WSZYSCY MAJĄ TE SAME TRUDNOŚCI Na obraz dysleksji wpływają: - różnice indywidualne między ludźmi i zakres ich umiejętności poznawczych; - podtypy dysleksji - współwystępowanie innych zaburzeń neurorozwojowych czy chorób - zmienność samego zaburzenia w czasie (na początku edukacji szkolnej trudności sprawia dzieciom głównie dekodowanie i automatyzacja czynności czytania, z czasem problemy dotyczą raczej rozumienia czytanego tekstu, wyciąganie wniosków z czytanych treści, autokorekta tekstów, planowanie ich struktury i wyrażanie myśli na piśmie). DYSLEKSJA TO WYMÓWKA DLA LENIWYCH Trudno się zgodzić, że dzieci z dysleksją są leniwe. Przeciwnie − nauka zajmuje im znacznie więcej czasu niż rówieśnikom. Często w wyniku diagnozy uczęszczają także na dodatkowe zajęcia i terapię. Są to osoby bardzo pracowite i zmotywowane, które pokonują znacznie więcej trudności niż inni, aby się uczyć. DYSLEKSJĘ MOŻNA POKONAĆ TRENINGIEM I INTENSYWNĄ NAUKĄ Dysleksja jest zaburzeniem o podłożu neurobiologicznym, wynika z atypowej pracy ośrodkowego układu nerwowego i często jest dziedziczona. Objawy dysleksji mogą być w różny sposób kompensowane, ale nie wyeliminowane. Nawet jeśli dziecko opanuje zasady ortograficzne i wyćwiczy czytanie, objawy mogą się ujawnić w sytuacjach stresu, zmęczenia itp. W SKRÓCIE: DYSLEKSJA – PRAWDY I MITY
MIT Dyslektycy mają problemy z nauką. PRAWDA jest taka, że każdy dyslektyk jest całkowicie zdolny do nauki. Po prostu potrzebuje innego sposobu nauczania. MIT Z dysleksji można wyrosnąć. PRAWDA jest taka, że zdolności percepcyjne dyslektyków są uwarunkowane genetycznie. MIT Dysleksję można wyleczyć lekami, dietą i specjalnymi procedurami. MIT Czytać można nauczyć się tylko poprzez nauczanie fonetyczne. MIT Każdy jest w stanie przetwarzać informacje werbalnie. PRAWDA Istnieje coś takiego jak dysleksja. Niektórzy ludzie mają znaczne trudności ze słowami: czasami z ich czytaniem, czasami z ich pisownią, czasami z ich rozumieniem, czasami z ich znajdowaniem i wymawianiem. PRAWDA Osoby dorosłe także cierpią na dysleksję. Czytanie i pisanie może być dla nich bardzo uciążliwe, mogą mieć trudności z zapamiętaniem tekstu. Pisanie jest możliwe tylko z trudem i za pomocą programu sprawdzającego pisownię. Szkolenia, testy czy egzaminy stanowią duży problem i powodują ogromny stres. Ponadto często dochodzi do braku koncentracji, złego zarządzania czasem i bałaganu. PRAWDA Posiadana zdolność percepcyjna daje dyslektykowi wiele talentów. PRAWDA Wielu znanych ludzi odnosi sukcesy dzięki swoim dyslektycznym zdolnościom percepcyjnym, a nie pomimo nich. PRAWDA Dyslektycy mogą mieć dni, w których są „bardziej dyslektyczni”. Istnieje próg dezorientacji, który różni się w zależności od czynników środowiskowych. Niektóre dni mogą wydawać się bardziej dyslektyczne niż inne. PRAWDA Jedna na pięć osób (statystycznie) preferuje przetwarzanie niewerbalne – tj. wizualne i/lub kinestetyczne. PRAWDA Dyslektycy mogą pokonywać swoje trudności. Mogą nauczyć się kontrolować swoją percepcję, usuwać stany dezorientacji i zmieszania, tworzyć oparte na obrazie znaczenia dla symboli, co prowadzi do skutecznego czytania, poprawy ortografii, pisania, matematyki, koordynacji i skupienia. Opracowanie: Anna Kich
Na podstawie: Bogdanowicz, M. Specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu. W: G. KrasowiczKupis (red.), Dysleksja rozwojowa. Perspektywa psychologiczna.. Bogdanowicz, M. Portrety nie tylko sławnych osób z dysleksją. Bogdanowicz, K. M., Krasowicz-Kupis, G., Kwiatkowska, D., Wiejak, K., Weremiuk, A. Czy moje dziecko jest zagrożone dysleksją? Dane IBE.