KONCEPCJA PRACY PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W BRANIEWIE W LATACH 2022–2027

Opracowana przez Barbarę Dytkowską, Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Braniewie.

Przyjęta Uchwałą Nr XVI/21/22 Rady Pedagogicznej z dnia 31.08.2022 r.

KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA I ROZWOJU PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W BRANIEWIE W LATACH 2022–2027

Podstawa prawna

• USTAWA z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r., poz. 1082).
• USTAWA z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2021 r. poz. 1915 oraz z 2022 r. poz. 583).
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 lutego 2013 r. w sprawie szczegółowych zasad działania publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych, w tym publicznych poradni specjalistycznych (Dz.U. 2013 poz. 199, zm.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1647).
• Statut Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Braniewie.

I. MIEJSCE I ROLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W POLSKIM SYSTEMIE OŚWIATY

Poradnie psychologiczno-pedagogiczne są ważnym elementem polskiego systemu oświaty. Wraz z jednostkami samorządu terytorialnego, placówkami doskonalenia nauczycieli i bibliotekami pedagogicznymi należą do podstawowych instytucji systemu wspomagania edukacji w Polsce. Najważniejszym podmiotem oddziaływań podejmowanych przez pracowników poradni psychologiczno-pedagogicznych jest młody człowiek we wszystkich fazach jego rozwoju (od urodzenia do zakończenia edukacji szkolnej).

W warunkach stałych przemian gospodarczych, politycznych, społecznych i obyczajowych, gdy władze oświatowe oraz pracownicy oświaty podejmują działania mające na celu stworzenie modelu całościowego systemu opieki psychologiczno-pedagogicznej nad dziećmi i młodzieżą w przedszkolach, szkołach i placówkach, szczególnego znaczenia nabiera rola poradnictwa psychologicznego i pedagogicznego. Znamienne i szczególnie było i jest to widoczne w czasie pandemii, wojny trwającej w Ukrainie i związanego z nią kryzysu uchodźczego. Zmiany jakie niesie współczesność uzasadniają potrzebę stałego usprawniania systemu poradnictwa. Modelowym rozwiązaniem powinno być, moim zdaniem, podejście dwutorowe. Z jednej strony należy dbać o wysoki poziom świadczonych przez pracowników poradni usług zapewniających diagnozę, terapię, edukację psychologiczną i pedagogiczną, interwencję i profilaktykę zaburzeń dzieci i młodzieży, a z drugiej strony koniecznym wydaje się okazywanie wsparcia merytorycznego nauczycielom, wychowawcom grup wychowawczych i specjalistom, którzy w zorganizowany sposób współpracują ze sobą w celu doskonalenia swojej pracy.

II. WIZJA I MISJA

Przystępując do opracowania koncepcji funkcjonowania i rozwoju Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Braniewie w latach 2022–2027, opracowałam wizję i misję placówki. Wynika z nich koncepcja pracy, uwzględniająca zmiany zachodzące w zakresie poradnictwa psychologiczno-pedagogicznego. Są one efektem m.in. wciąż dynamicznych przeobrażeń życia społecznego, rodzinnego i osobistego mieszkańców naszego powiatu. Potrzeby społeczeństwa implikują reformy w systemie edukacji, a co za tym idzie nowy model pracy w obszarze poradnictwa. Poradnia powinna więc stać się, w granicach obowiązującego prawa, inkubatorem nowych koncepcji, generować nowatorskie rozwiązania i pomysły na pomoc psychologiczno-pedagogiczną. Konieczne jest, aby jedyna tego rodzaju placówka w powiecie była w jeszcze większym stopniu merytorycznym zapleczem braniewskiej oświaty.

MISJA PORADNI

Misją naszej Poradni jest wspomaganie wszechstronnego rozwoju dziecka młodszego oraz zapewnianie specjalistycznej, kompleksowej, profesjonalnej i bezpłatnej pomocy uczniom, rodzicom, nauczycielom oraz placówkom oświatowym powiatu braniewskiego w rozwiązywaniu problemów wychowawczych, edukacyjnych i emocjonalnych.

Poradnia jest placówką publiczną, obejmującą swoją pomocą dzieci od urodzenia do ukończenia edukacji w szkole ponadpodstawowej. Prowadzi działalność diagnostyczną, terapeutyczną, profilaktyczną, wychowawczą, doradczą i edukacyjną. Zapewnia przyjazną i bezpieczną atmosferę oraz indywidualne podejście do problemów każdej zgłaszającej się osoby. Proponuje pomoc dzieciom i młodzieży, a także rodzicom i nauczycielom w ich działaniach wychowawczych i dydaktycznych. Oferuje pomoc psychologiczną, pedagogiczną, logopedyczną, a także pomoc w zakresie wyboru kierunku kształcenia i zawodu. Diagnozuje trudności dydaktyczne i emocjonalne. Pracownicy poradni w swojej pracy korzystają z różnorodnych metod diagnostycznych i proponują rozmaite działania postdiagnostyczne. Prowadzą indywidualne i grupowe zajęcia terapeutyczne dla dzieci i młodzieży potrzebującej pomocy psychologicznej, pedagogicznej i logopedycznej. Wspierają uczniów i ich rodziców w procesie radzenia sobie z trudnościami dydaktycznymi i emocjonalnymi, prowadzą terapię rodzinną. Wspomagają rozwój predyspozycji uczniów, ich poczucie własnej wartości i kompetencji. Prowadzą konsultacje w zakresie doradztwa zawodowego i wyboru kierunku kształcenia. Współpracują z wieloma instytucjami, dla których nadrzędnym celem jest dobro dziecka. Stale współpracują ze szkołami i przedszkolami znajdującymi się w rejonie działań naszej poradni. Organizują szkolenia, warsztaty, prelekcje, szeroko rozumianą edukację psychologiczną i pedagogiczną oraz profilaktykę na terenie szkół i przedszkoli. Samodzielnie tworzą i realizują scenariusze zajęć.

Poradnia dysponuje kadrą pracowników otwartych i tolerancyjnych wobec potrzeb innych, która nieustannie doskonali swoje umiejętności przez systematyczne podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Stale uaktualniane są narzędzia diagnostyczne, literatura psychologiczna i pedagogiczna, co pozwala na efektywne prowadzenie badań diagnostycznych i poszerzanie wiedzy pracujących psychologów, pedagogów, logopedy i doradcy zawodowego. W poradni wydawane są opinie i orzeczenia zgodnie z prawem oświatowym.

WIZJA PORADNI

Nasza Placówka jest miejscem przyjaznym i bezpiecznym, posiada nowoczesną bazę lokalową, oferuje interdyscyplinarną pomoc klientom Poradni. Wykorzystujemy różnorodne metody skutecznie stymulujące rozwój dziecka, rozwijamy swoje umiejętności zawodowe oraz warsztat pracy w odpowiedzi na potrzeby środowiska lokalnego. W podejmowanych działaniach szanujemy godność drugiego człowieka i jego prawa. Doskonalimy komunikację w naszym zespole, dbamy o dobrą organizację pracy w celu podnoszenia skuteczności naszych działań.

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Braniewie jest instytucją nowoczesną, która odpowiada na potrzeby współczesnego świata i człowieka. Poradnia jest placówką przyjazną dzieciom i młodzieży, wspierającą ich w pokonywaniu ograniczeń, wynikających z zaburzeń rozwojowych i uwarunkowań środowiskowych oraz umożliwiającą wszechstronną stymulację ich rozwoju. Równocześnie jest miejscem cieszącym się zaufaniem rodziców, mogących znaleźć w niej rzetelną i fachową pomoc, dotyczącą wspomagania rozwoju i wychowywania dzieci. W jej funkcjonowaniu priorytetem jest rozpoznawanie potrzeb środowiska i odpowiadanie na nie. Poradnia szeroko otwiera się na potrzeby przedszkoli, szkół i placówek oświatowych, oferując działania wspierające: profilaktyczne, wychowawcze, doradcze.

Pracownicy poradni dążą do zwiększania skuteczności działań poprzez doskonalenie umiejętności pomagania, rzetelnego rozpoznawania potrzeb środowiska oraz oferowania pomocy adekwatnej do oczekiwań klientów poradni, tj. uczniów, ich rodziców i nauczycieli. Poprzez swoją pracę efektywnie wspomagają wszechstronny rozwój dzieci i młodzieży. Dążą do objęcia różnorodną terapią jak najszerszej grupy dzieci i młodzieży z problemami w sferze emocji, zachowania i radzenia sobie w nauce. Poprzez prowadzone zajęcia profilaktyczne na terenie szkół dążą do zapobiegania agresji, przemocy, braku współpracy i empatii wśród dzieci i młodzieży.

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Braniewie jest instytucją dialogu. Ocena dziecka, które jest diagnozowane w poradni, prowadzona jest z trzech perspektyw: specjalisty z poradni, nauczyciela lub specjalisty pracującego w placówce i rodzica/opiekuna dziecka. Ocena dziecka opracowana przez specjalistę poradni w formie opinii lub orzeczenia ma charakter funkcjonalny: zawiera głównie pozytywne informacje o dziecku, które są podstawą określenia aktualnego poziomu rozwoju dziecka i rokowania na przyszłość. Pracownicy poradni wspólnie z nauczycielami i rodzicami wypracowują wnioski, które później podczas ich realizacji w środowisku dziecka podlegają monitorowaniu.

Poradnia pozostaje miejscem wydawania opinii i orzeczeń. Nowoczesna poradnia efektywnie współpracuje z placówkami i instytucjami wspierającymi dziecko i jego rodzinę, dokonuje oceny skuteczności podejmowanych działań oraz na bieżąco modyfikuje je. Poradnia działa w sposób elastyczny, gotowa jest do zmian i przystosowania się do potrzeb środowiska lokalnego. W planach pracy poradni uwzględnia się potrzeby środowiska, ale i możliwości, kompetencje, umiejętności i doświadczenie pracowników. Organizacja pracy w placówce pozwala na wykorzystanie jej zasobów kadrowych i lokalowych.

Placówka współpracuje z innymi placówkami oświatowymi z terenu powiatu braniewskiego i korzysta z ich bazy lokalowej. Poradnia prowadzi dyżury konsultacyjne umożliwiające dostęp do specjalistów na terenie szkół i placówek powiatu. Placówka dostosowuje godziny pracy do potrzeb klientów. Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna w Braniewie jest lokalnym koordynatorem wsparcia dziecka. Rozpoznaje i uaktualnia wiedzę na temat zasobów środowiska lokalnego, prowadzi wykaz placówek pomocowych wraz z kontaktami i realizowanymi celami. Poradnia współpracuje z organami prowadzącymi placówki oświatowe, współpracuje z Kuratorium Oświaty. Analizuje aktualny stan prawny i planuje swoje działania, uwzględniając bieżącą sytuację środowiska lokalnego i ogólnopolskiego.

Organizuje spotkania z tymi placówkami w celu wymiany informacji i doświadczeń. Profesjonalnie, rzetelnie i odpowiedzialnie pragnie wspomagać wychowawczą i edukacyjną funkcję szkoły i rodziny. Poradnia prowadzi procesowe wspomaganie placówek oświatowych. Dzięki temu dzieli się dobrymi praktykami i promuje wartość edukacji, prezentując na spotkaniach i konferencjach wypracowane przez różne placówki materiały w ramach procesowego wspomagania. Jako jeden z nadrzędnych celów stawia sobie koordynowanie sieci współpracy i samokształcenia pedagogów i psychologów szkolnych, logopedów i nauczycieli, skupiających się wokół określanych przez nich problemów. Poradnia inspiruje do wielu inicjatyw otwierających społeczeństwo na dzieci i osoby z niepełnosprawnościami.

III. STAN AKTUALNY

1. Zadania poradni

2. Kadra

3. Baza

4. Organizacja i zarządzanie

III.1 Zadania poradni

a) Diagnozowanie dzieci i młodzieży prowadzone jest w szczególności w celu określenia indywidualnych możliwości rozwojowych i potrzeb edukacyjnych, wyjaśnienia mechanizmów ich funkcjonowania w odniesieniu do zgłaszanego problemu oraz wskazania sposobu rozwiązania tego problemu.

Diagnozy wykonywane są z poszanowaniem godności naszego klienta, z uwzględnieniem ochrony danych osobowych oraz praw i obowiązków rodzica i dziecka. Badania wykonywane są w oparciu o dostępne narzędzia diagnostyczne. Diagnozujemy naszych klientów w poradni, a w przypadkach tego wymagających – w domu rodzinnym dziecka/ucznia. Zlecamy diagnozę uzupełniającą (np. lekarską) w przypadku dzieci/uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Każda diagnoza kończy się omówieniem wyników badań i ustaleniem rodzaju pomocy dla klienta.

b) Terapia prowadzona przez pracowników poradni przybiera różnorodne formy:

• indywidualna – specyficzne trudności w czytaniu, pisaniu i liczeniu, psychoterapia, terapia trudności emocjonalnych, terapia logopedyczna, funkcji poznawczych metodą Feuerenstaina, EEG Biofeedback;
• rodzinna – zaburzenia więzi i komunikacji w rodzinie;
• grupowa – dzieci z zaburzeniami rozwoju, w tym autystyczne i ze spektrum autyzmu.

c) Profilaktyka. W zakresie oddziaływań profilaktycznych realizowane są:

• zajęcia i warsztaty dla dzieci i młodzieży zgodnie ze zgłaszaną przez przedszkola i szkoły problematyką, a także zgodnie z propozycjami pracowników poradni w celu realizacji kierunków polityki oświatowej państwa i priorytetów warmińsko-mazurskiego Kuratora Oświaty;
• spotkania, prelekcje, szkolenia, warsztaty dla rodziców i nauczycieli.

d) Doradztwo. W zakresie szeroko pojętego doradztwa prowadzone są:

• zajęcia grupowe nt. predyspozycji zawodowych i możliwości dalszego kształcenia;
• doradztwo dla nauczycieli w zakresie wiedzy niezbędnej do prawidłowej realizacji procesu dydaktyczno-wychowawczego;
• doradztwo dla rodziców zgodnie ze zgłaszaną problematyką;
• porady online dla uczniów, rodziców i nauczycieli.

e) Orzecznictwo realizowane jest poprzez pracę zespołów orzekających o:

• potrzebie kształcenia specjalnego dzieci i młodzieży niepełnosprawnej, w tym niewidomej i słabo widzącej, niesłyszącej i słabo słyszącej, z autyzmem oraz zagrożonej niedostosowaniem społecznym i niedostosowanej społecznie, wymagającej stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy;
• potrzebie indywidualnego obowiązkowego przygotowania przedszkolnego, zwanego dalej „indywidualnym przygotowaniem przedszkolnym”, dla dzieci, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do przedszkola lub oddziału przedszkolnego zorganizowanego w szkole podstawowej;
• potrzebie indywidualnego nauczania dla dzieci i młodzieży, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły;
• potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie w stopniu głębokim;
• potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole.

f) interwencja kryzysowa i mediacje

g) kompleksowe wspomaganie szkół i placówek

h) zajęcia dla uczniów zdolnych

III.2 Kadra

Poradnia w Braniewie zatrudnia:

• 11 pracowników pedagogicznych – 4 psychologów, 5 pedagogów, 1 neurologopedę, 1 doradcę zawodowego;
• 4 pracowników niebędących nauczycielami – sekretarkę, księgową, sprzątaczkę, lekarza konsultanta.

Wszyscy pracownicy merytoryczni posiadają kwalifikacje zgodne z wymaganiami określonymi w przepisach, tj. wykształcenie wyższe magisterskie z przygotowaniem pedagogicznym. 10 osób ukończyło studia podyplomowe. Kadra pedagogiczna poradni stanowi wysoko wykwalifikowany zespół. Pracownicy systematycznie uczestniczą w formach doskonalenia zawodowego skutkujących uzyskaniem dodatkowych kwalifikacji zawodowych, poszerzaniem wiedzy i umiejętności – kompetencji profesjonalnych. Kadra stanowi połączenie doświadczenia zawodowego wynikającego z długotrwałego zatrudnienia w jednej placówce z energią młodszych pracowników.

III.3 Baza

Poradnia mieści się w wynajmowanych pomieszczeniach, na parterze i II piętrze budynku. Baza lokalowa i usytuowanie poradni w mieście to element, który wraz z wyposażeniem poradni w pomoce diagnostyczno-terapeutyczne stanowi najważniejszą część materialnego funkcjonowania placówki. Od 1 lipca 2022 r. zmieni się lokalizacja poradni. Sprawi to, że łatwo będzie do niej dotrzeć z najważniejszych miejsc w mieście. Budynek będzie znajdował się z dala od ruchliwej ulicy, pomieszczenia będą wyciszone, a ich powierzchnia będzie odpowiednia, aby prowadzić określone działania – np. diagnozę i terapię zaburzeń SI, wczesne wspomaganie rozwoju, zajęcia grupowe dla uczniów zdolnych. Poradnia wyposażona zostanie w schodołaz krzesełkowy dla klientów niepełnosprawnych ruchowo. Wyodrębnione zostanie pomieszczenie na archiwum. Wyposażenie placówki jest dobre, choć wymaga systematycznego uzupełniania bądź wymiany.

III.4 Organizacja i zarządzanie placówką

Siedzibą poradni jest miasto Braniewo, ul. Kościuszki 105a. Od 1 lipca – ul. Sikorskiego 15a. Organem prowadzącym jest Powiat Braniewski. Organami poradni są dyrektor oraz rada pedagogiczna. Poradnia jest jednostką budżetową. Obsługę finansową poradni prowadzi dział księgowości placówki. Teren działania poradni obejmuje: Miasto i Gminę Braniewo, Miasto i Gminę Frombork, Miasto i Gminę Pieniężno, Gminę Płoskinia, Gminę Lelkowo, Gminę Wilczęta. W rejonie działania poradni znajduje się obecnie 31 placówek oświatowych, w tym 9 przedszkoli, 16 szkół podstawowych, PDDz oraz inne placówki. Pod opieką PPP w Braniewie znajduje się 6088 dzieci i młodzieży. Poradnia działa w ciągu całego roku jako placówka, w której nie są przewidziane ferie szkolne, w godzinach 7.30–18.00.

IV. ANALIZA SWOT

a) Mocne strony

• kwalifikacje zawodowe kadry pedagogicznej (w tym wielokierunkowość wykształcenia);
• dyspozycyjność pracowników;
• wiek kadry pedagogicznej;
• gotowość i otwartość na „nowe” (metody badań, terapii oraz innych oddziaływań pomocowych);
• związek z poradnią jako placówką macierzystą (czas i rodzaj zatrudnienia);
• wyposażenie w narzędzia diagnostyczne i pomoce terapeutyczne na poziomie zadowalającym;
• funkcjonowanie w poradni udogodnień w postaci urządzeń elektronicznych, wewnętrznej sieci komputerowej, strony internetowej poradni i profilu FB;
• godziny otwarcia;
• nowa siedziba placówki umożliwiająca poszerzenie oferty diagnostycznej, terapeutycznej i szkoleniowej.

b) Słabe strony

• brak informatyka;
• niewystarczający stan zatrudnienia psychologów.

c) Szanse

• budżet przyznawany przez organ prowadzący od wielu lat plasuje się na poziomie wystarczającym do zaspokojenia głównych potrzeb placówki;
• poradnia jest jedyną tego rodzaju placówką w powiecie;
• coraz więcej szkół i placówek zatrudnia kadrę psychologiczną, pedagogiczną i logopedyczną;
• wspierający, przychylny stosunek władz powiatu braniewskiego;
• coraz szersze możliwości korzystania z bezpłatnych e-szkoleń;
• przyjęcie roli wsparcia merytorycznego nauczycieli i specjalistów szkół i placówek pozwoli na bliższe poznanie środowiska ucznia w procesie wdrażania działań zaleconych po diagnozie w poradni – prowadzenie sieci współpracy i samokształcenia, udział w zespołach ds. IPET;
• odciążenie Poradni od części zadań z zakresu wstępnego rozpoznawania przyczyn trudności dziecka/ucznia pozwala na poszerzenie i rozwinięcie terapii krótkoterminowej jako oczekiwanej przez klientów formy pomocy dzieciom i młodzieży;
• powołanie do życia w powiecie braniewskim ODN, z którym poradnia może i powinna ściśle współpracować.

d) Zagrożenia

• zapowiadana przez MEiN reforma wspierania dzieci z niepełnosprawnościami i ich rodzin, w której poradnie mają odegrać fundamentalną rolę, jednak wciąż brak jest informacji na temat istoty i harmonogramu planowanych działań;
• brak szkoleń dla pracowników poradni w zakresie stosowania Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia (ICF);
• znaczny wzrost liczby osób zainteresowanych możliwością skorzystania z pomocy poradni oraz coraz szersze spektrum zgłaszanych problemów;
• wypalenie zawodowe części pracowników merytorycznych, niepewność co do wysokości pensum, niesatysfakcjonujące wynagrodzenia nieadekwatne do poziomu kwalifikacji, umiejętności, wiedzy i odpowiedzialności;
• rozległy teren działania – dojazd środkami komunikacji jest możliwy, ale w ograniczonym zakresie. Stąd też pracownicy poradni korzystają z własnych, prywatnych pojazdów. Utrudnia to realizację założenia, że diagnoza ma być jak najmniej inwazyjna, tzn. jak najczęściej prowadzona w naturalnym środowisku dziecka. Powyższe założenie implikuje z kolei zwiększenie intensywności pracy specjalistów poradni w terenie, bliżej dziecka, w najbardziej przyjaznym mu środowisku.

V. PRIORYTETY W ZAKRESIE ROZWOJU PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ W BRANIEWIE

Opierając się na analizie dotychczasowych działań realizowanych w poradni oraz stosując się do przepisów prawa oświatowego, projektowane są zmiany, które nadają kierunek rozwoju Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Braniewie.

I. Praca diagnostyczna

Doskonaląc działania diagnostyczne, terapeutyczne i profilaktyczne należy zwrócić szczególną uwagę na ich odbiorcę. Niemniej istotny jest ich realizator – specjalista zatrudniony w poradni. Dzięki jego zaangażowaniu i zdolności do kreowania nowej rzeczywistości, w pracy poradni mogą zachodzić pożądane zmiany. Zmiany na miarę skomplikowanych i dynamicznych czasów.

W poradni prowadzona jest rzetelnie i profesjonalnie diagnoza dzieci i młodzieży. Poradnia posiada narzędzia diagnostyczne: psychologiczne, pedagogiczne i logopedyczne, które pozwalają na diagnozę specjalistyczną w różnym zakresie. Specjaliści posługują się narzędziami diagnostycznymi zakupionymi w instytucjach prowadzących ich legalną sprzedaż. Narzędzia wykorzystywane są zgodnie z ich przeznaczeniem. Każdy z pracowników poradni wyposażony jest w odpowiedni zestaw narzędzi diagnostycznych, co usprawnia pracę poradni i umożliwia prowadzenie kilku badań równocześnie. Pracownicy uczestniczą w szkoleniach zewnętrznych i tych prowadzonych na terenie poradni. W poradni prowadzona jest diagnoza funkcjonalna dziecka, której wyniki zawarte są w opiniach i orzeczeniach. Specjaliści poradni badający dziecko wskazują na wzajemne uwarunkowania funkcjonowania poszczególnych sfer rozwojowych. Określają patomechanizmy trudności i zaburzeń. Orzeczenia i opinie opisują potrzeby, możliwości oraz tłumaczą mechanizmy funkcjonowania dziecka. Opinie zawierają zalecenia dla nauczycieli, rodziców i pełnoletnich uczniów.

Priorytety w zakresie diagnozy, opiniowania i orzekania

Współczesne poradnictwo psychologiczno-pedagogiczne, otwierając się na specyfikę problemów dzieci i ich rodzin oraz potrzeby placówek oświatowych, powinno służyć taką ofertą, aby sprostać tym oczekiwaniom. Niezbędne jest zatem:

• wprowadzenie do codziennej praktyki diagnostycznej Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia dla Dzieci i Młodzieży (ICF-CY);
• przeszkolenie pracowników poradni w zakresie umiejętnego stosowania Międzynarodowej Klasyfikacji Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia dla Dzieci i Młodzieży (ICF-CY) w celu koncentracji diagnozy na ocenie funkcjonalnej dziecka, określaniu obszarów wymagających wsparcia oraz sporządzenia konkretnego katalogu potrzeb, których zaspokojenie zapewni poprawę funkcjonowania dziecka w życiu codziennym, nauce i środowisku, w którym przebywa;
• przeszkolenie psychologów poradni w zakresie interpretacji wyników diagnozy psychologicznej dokonanej za pomocą narzędzi – WISC-V oraz Leiter 3;
• aby diagnoza była rzetelna i uwzględniała diagnozę medyczną niepełnosprawności, wskazane jest nawiązanie współpracy z ośrodkami medycznymi;
• doskonalenie diagnozy funkcjonalnej, prowadzonej w poradni, aby miała ona charakter holistyczny, uwzględniający wszystkie sfery rozwoju dziecka;
• przy opracowywaniu opinii i orzeczeń stosowanie języka pozytywu, koncentrowanie się na umiejętnościach dziecka, jego mocnych stronach. Diagnoza mając charakter rozwojowy i prognostyczny, z jednej strony wskazuje, że pomimo niepełnosprawności dziecko jest w stanie opanowywać konkretną wiedzę i umiejętności, a z drugiej pozwala przewidzieć jego osiągnięcia;
• realizacja założenia, że okresowa diagnoza efektywności podjętych wobec dziecka działań, prowadzona jest zawsze zespołowo, przez pracowników poradni, rodziców, nauczycieli i innych specjalistów zajmujących się dzieckiem;
• diagnozowanie i programowanie pracy dla dzieci od najwcześniejszych etapów życia – z efektywnym wykorzystywaniem kwalifikacji zdobytych w ramach DZN, m.in. diagnoza zaburzeń SI – z uwagi na zwiększającą się liczbę dzieci z problemami integracji sensorycznej, właściwe jest wprowadzenie do oferty poradni możliwości skorzystania z pomocy specjalisty w zakresie diagnozy procesów integracji sensorycznej. Dzięki temu dzieci uzyskają wsparcie bez konieczności korzystania z instytucji niepublicznych.

Priorytety w zakresie prowadzenia działalności profilaktycznej, mediacji i interwencji kryzysowej w środowisku ucznia

Oferta poradni uwzględnia działania profilaktyczne: szkolenia dla nauczycieli, zajęcia edukacyjne dla rodziców i dzieci. Przygotowana oferta uwzględnia realizację zadań w siedzibie poradni oraz na terenie przedszkoli, szkół i placówek oświatowych. W Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej prowadzona jest rzetelna diagnoza potrzeb klientów przed podjęciem określonego działania, w celu właściwego gospodarowania zasobami poradni, czasem pracy, wiedzą i umiejętnościami pracowników, a przede wszystkim potrzebami klientów, do których oferta jest kierowana. Analizowane są uzyskane w procesie diagnozy wyniki, a na ich podstawie opracowywany jest coroczny plan pracy. W celu doskonalenia pracy poradni niezbędne jest:

• przyjęcie założenia, że realizacja planu oferty z zakresu profilaktyki i edukacji nie może być jednorazowym działaniem, które ogranicza się do poprowadzenia zajęć czy szkolenia. Powinno to być działanie o charakterze procesowym, który rozpoczyna się diagnozą potrzeb klientów, planowaniem działań wraz z określeniem celów podejmowanych działań i oczekiwanych efektów, przeprowadzeniem działań, wdrożeniem ich w życie oraz oceną ich efektywności. Tylko wówczas podejmowane działanie jest celowe i przynosi satysfakcję, motywuje i inspiruje do nowych wyzwań;
• systematyczne podnoszenie poziomu wiedzy i umiejętności pracowników poradni w zakresie radzenia sobie z zachowaniami ryzykownymi i innymi problemami zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży;
• dalszy rozwój działań profilaktycznych i edukacyjnych podejmowanych przez powołany w 2022 r. zespół ds. interwencji kryzysowej;
• podejmowanie działań inicjujących lokalną współpracę w obszarze profilaktyki, wychowania i doradztwa edukacyjnego i zawodowego;
• podejmowanie działań wpływających na właściwe postrzeganie znaczenia pomocy psychologiczno-pedagogicznej i sensu wdrażania jej w placówkach;
• inspirowanie placówek oświatowych do wymiany doświadczeń i wspólnego opracowywania programów w ramach sieci współpracy i samokształcenia pedagogów, psychologów, logopedów szkolnych i doradców zawodowych;
• tworzenie w sposób profesjonalny programów autorskich, uzyskanie dla nich stosownych rekomendacji i statusu programów autorskich;
• realizacja cyklicznych, określonych potrzebami placówek, dyżurów konsultacyjnych. Zadaniem zespołów dyżurujących będzie m.in. zbieranie danych nt. sposobów i form pomocy udzielanej przez szkoły na podstawie wskazań zawartych w opinii bądź orzeczeniu wydanym przez poradnię. Będą także wnikliwie diagnozowały potrzeby danej placówki pod kątem kompleksowego wspomagania;
• zgodnie ze zgłaszanymi przez szkoły i zespół kuratorów sądowych w Sądzie Rejonowym w Braniewie zorganizowana zostanie Szkoła dla Rodziców;
• zorganizowana zostanie grupa wsparcia i pomoc indywidualna dla dzieci/uczniów cudzoziemskich;
• kontynuowane i rozwijane będzie działanie na rzecz dzieci i młodzieży zdolnej – Braniewska Kuźnia Młodych Talentów – zajęcia szachowe;
• zorganizowana zostanie grupa wsparcia dla dzieci i młodzieży uzależnionej behawioralnie.

Priorytety w zakresie pomocy terapeutycznej

W czasie trwania mijającej kadencji oferta terapeutyczna poradni została poszerzona o terapię EEG Biofeedback oraz terapię funkcji poznawczych metodą Feuerstaina. Biorąc pod uwagę fakt, że istotnej poprawie ulegną warunki lokalowe placówki, niezwykle ważne jest dalsze wzbogacanie propozycji terapeutycznej. Planowana jest zatem:

• terapia metodą Warnkego – trening słuchowy, wzrokowy i motoryczny dla dzieci od 5 roku życia;
• terapia metodą Tomatisa – trening słuchowy;
• terapia SI;
• terapia uczniów ze spektrum autyzmu w oparciu o profesjonalny program multimedialny wspierający rozwój kompetencji społecznych, samodzielność, samoświadomość i umiejętność dbania o bezpieczeństwo swoje i innych;
• powołanie Zespołu WWR.

II. Organizacja pracy poradni

Priorytety w zakresie zarządzania

Proponowany styl zarządzania

Dyrektor powinna stwarzać właściwą atmosferę pracy, popierać współpracę, koleżeńskość, pomagać w rozwiązywaniu problemów. Ważnym zadaniem jest również odpowiednie wsparcie merytoryczne. Ma to zasadniczy wpływ na kształtowanie kultury organizacyjnej placówki. Dyrektor powinien być jednym z członków zespołu, być z ludźmi, nie ponad nimi. Wyraźnie zaznaczając swoją pozycję w zespole, dyrektor powinien dawać pracownikom poczucie możliwości rzeczywistego wpływu na funkcjonowanie placówki.

W celu osiągnięcia określonego standardu zarządzania planowane są następujące działania:

• w dalszym ciągu regularnie, raz w tygodniu, zwoływane będą robocze posiedzenia całego zespołu, na których omawiane będą sprawy bieżące, dyskutowane nowe pomysły i wspólnie podejmowane ważne decyzje dotyczące działań placówki;
• dbanie o dobrą atmosferę pracy, w miarę własnych możliwości służyć pomocą merytoryczną;
• dbanie o rozwój zawodowy pracowników, dalsza współpraca z PUP w Braniewie w celu uzyskiwania dofinansowania szkoleń z KFS;
• komunikację wewnętrzną w dalszym ciągu będzie cechował szacunek i rzeczowość.

Taka postawa owocuje lepszą efektywnością pracy i zapobiega wypaleniu zawodowemu.

Priorytety w zakresie promocji poradni i współpracy ze środowiskiem lokalnym

Poradnia w dalszym ciągu będzie inicjowała współpracę lokalnych instytucji oświatowych i pozaoświatowych. Dyrektor będzie kontynuował zaproszenia do współpracy i jak dotychczas proponował zawieranie porozumień gwarantujących długofalowe współdziałanie i stały obieg informacji między poradnią a przedszkolami, szkołami i placówkami powiatu braniewskiego.

• Tzw. zasoby środowiska lokalnego zostały zinwentaryzowane i będą systematycznie aktualizowane. W ostatnich latach z inicjatywy dyrektora poradni powstała Mapa zasobów środowiska lokalnego, zawierająca dane o instytucjach pomocowych powiatu braniewskiego i województw warmińsko-mazurskiego oraz pomorskiego. Została ona zamieszczona na stronie internetowej naszej placówki.
• Pomimo dużego popytu na nasze usługi należy dbać o wizerunek i promować poradnię jako instytucję pomagającą i rozwiązującą trudne problemy osobiste i środowiskowe.